Wodociągi pod presją NIS2. Bezpieczeństwo to dziś architektura, nie pojedyncze narzędzia

I to jest ważna kwestia, bo infrastruktura wodociągowa powstawała latami. Kolejne ujęcia, przepompownie, stacje uzdatniania, sterowniki dokładane były etapami, telemetria rozbudowywana była w odpowiedzi na pojawiające się potrzeby.

Dziś do tej rzeczywistości dochodzi NIS2, a więc implementacja unijnych regulacji dotyczących cyberbezpieczeństwa.

NIS2 to nie projekt. To zmiana podejścia

Nowe regulacje mówią wprost o zarządzaniu ryzykiem, aktualności oprogramowania, kontroli dostępu, rozliczalności działań i stosowaniu adekwatnych mechanizmów kryptograficznych.

W Krajowych Ramach Interoperacyjności (polskich ramach prawnych i technicznych, które określają zasady współdziałania systemów teleinformatycznych oraz rejestrów publicznych w administracji publicznej) jasno wskazano konieczność zapewnienia poufności, integralności, dostępności i rozliczalności systemów teleinformatycznych.

Rozporządzenie KRI. Przeczytaj całość!

Brzmi formalnie.
Ale w praktyce oznacza konieczność udzielenia odpowiedzi na bardzo konkretne pytania:

• czy system SCADA jest aktualny i wspierany,
• czy dane historyczne są bezpieczne i kompletne,
• czy komunikacja między obiektami jest szyfrowana,
• czy dostęp do sterowników jest kontrolowany,
• czy wiemy, kto i kiedy zmienił konfigurację?

W środowisku OT nie da się „po prostu wgrać aktualizacji w nocy” jak w klasycznym IT. Każda zmiana dotyka procesu technologicznego i wymaga planowania. Dlatego bezpieczeństwo rozwiązań wodociągowych musi być przemyślane systemowo.

To nie jest już temat wyłącznie dla informatyka.
To jest temat odpowiedzialności zarządczej.

Program „Cyberbezpieczny Wodociąg” – to dopiero początek

Niedawno rozstrzygnięto program „Cyberbezpieczny Wodociąg”. To ważna inicjatywa i realne wsparcie dla wielu podmiotów.

Jednocześnie w praktyce widzimy, że programy finansujące koncentrują się głównie na wybranych obszarach bezpieczeństwa. A wodociąg to przecież:

• systemy sterowania PLC,
• SCADA,
• archiwizacja danych procesowych,
• telemetria,
• komunikacja bezprzewodowa,
• infrastruktura rozproszona geograficznie.

Jeżeli którykolwiek z tych elementów jest przestarzały, niespójny lub nieaktualizowany, to bezpieczeństwo całego systemu jest tylko pozorne.

Cyberbezpieczeństwo w wodociągu zaczyna się od architektury

W branży wod-kan wszystko zaczyna się na poziomie procesu:

• Sterownik.
• Czujnik.
• Przepompownia w terenie.
• Połączenie radio modemowe.
  ….

Jeśli komunikacja między obiektami nie jest szyfrowana, jeśli segmentacja sieci nie jest przemyślana, jeśli system nadzorczy nie jest aktualizowany, trudno mówić o realnym spełnieniu wymagań NIS2.

W naszej praktyce, a systemy przemysłowe działają dziś w wielu wodociągach w Polsce, widzimy, że kluczowe jest podejście całościowe:

• bezpieczne i aktualne oprogramowanie przemysłowe (SCADA, archiwizacja),
• wspierane systemy sterowania,
• bezpieczna komunikacja w systemach rozproszonych,
• analiza ryzyka oparta na realnej architekturze,
• uporządkowane zarządzanie dostępem i zmianą.

NIS2 nie wymaga konkretnego produktu. Wymaga świadomego zarządzania ryzykiem.

A żeby zarządzać ryzykiem, trzeba wiedzieć, jak naprawdę wygląda architektura systemu.

A co z finansowaniem?

Modernizacja infrastruktury to realne koszty. I to często powód odkładania decyzji.

Warto jednak patrzeć szerzej.

W 2026 roku uruchamiany jest nowy fundusz pożyczkowy wspierający cyfrową i zieloną transformację przedsiębiorstw w ramach programu FENG. Możliwe finansowanie sięga nawet 15 mln zł na inwestycje związane z cyfryzacją i modernizacją.

Dowiedz się więcej o Funduszu pożyczkowym. Przeczytaj!

Zakres obejmuje m.in.:

• wdrażanie systemów cyfrowych,
• automatyzację gromadzenia i przetwarzania danych,
• rozwiązania wspierające transformację w kierunku Przemysłu 4.0.

Dla wodociągów może to być znacząca pomoc w finansowaniu modernizacji systemów sterowania, SCADA czy bezpiecznej komunikacji.

Warto znać możliwości zanim uznamy, że „nie ma przestrzeni budżetowej”.

Dlatego rozmawiamy o tym wspólnie

Organizujemy webinar, podczas którego pokażemy, jak podejść do bezpieczeństwa wodociągu jako do spójnej architektury – od sterownika, przez komunikację, po dane i finansowanie modernizacji.

Nie będzie to prezentacja jednego produktu.
Pokażemy sposób myślenia, przykładowe podejście architektoniczne oraz praktyczne obszary, od których warto zacząć.

W rozmowie udział wezmą:

• specjaliści ds. cyberbezpieczeństwa (Seqwise),
• zespół odpowiedzialny za oprogramowanie przemysłowe i sterowanie (ASTOR),
• eksperci od bezpiecznej komunikacji w systemach rozproszonych (Mission Critical),
• ekspert ds. finansowania inwestycji.

Jeżeli temat NIS2 „wisi w powietrzu”, ale brakuje poukładanego planu działania – zapraszamy.

Bo bezpieczeństwo w wodociągach to dziś nie projekt do odhaczenia.
To element odpowiedzialnego zarządzania infrastrukturą krytyczną.