Jak sfinansować cyfryzację, robotyzację i cyberbezpieczeństwo?

Najczęstsze pytanie klientów Jak sfinansować inwestycję biorąc pod uwagę potrzebną technologię, wymagania organizacyjne i regulacyjne?

W rozmowach z firmami produkcyjnymi, samorządami i spółkami komunalnymi często spotykamy się z podobnym problemem.

Organizacje wiedzą, że powinny lepiej wykorzystywać dane, automatyzować procesy, robotyzować produkcję albo zwiększać poziom cyberbezpieczeństwa. Nie zawsze jednak wiedzą, od czego zacząć.

Czasami wyzwaniem jest wybór technologii. Innym razem – zbudowanie koncepcji inwestycji, wybór odpowiedniej metodyki albo przełożenie wymagań związanych z NIS2 na konkretne działania organizacyjne i techniczne.

Bardzo często pojawia się jeszcze jedno, zupełnie podstawowe pytanie:

Jak to wszystko sfinansować?

I właśnie wtedy łatwo się pogubić. Informacji jest dużo, są rozproszone pomiędzy stronami różnych instytucji, a opisy programów bywają napisane językiem, który trudno przełożyć na rzeczywiste potrzeby zakładu, wodociągów, ciepłowni czy samorządu.

Dlatego nie chcemy tworzyć kolejnego katalogu dotacji i pożyczek. Spróbujemy pokazać, które instrumenty mogą pasować do konkretnych rodzajów inwestycji i na co zwrócić uwagę, zanim rozpocznie się przygotowywanie projektu lub wniosku.

Najpierw potrzeba, później program

Informacja o atrakcyjnym naborze często sprawia, że firma zaczyna intensywnie poszukiwać pomysłu potrafi:

– Co moglibyśmy z tego kupić?

– Czy da się wpisać w projekt robota?

– Może dołożymy system MES albo SCADA?

– A może sfinansujemy cyberbezpieczeństwo?

To zrozumiałe, ale odwraca właściwą kolejność.

Z naszego doświadczenia wynika, że dobry projekt powinien rozpocząć się od kilku prostych pytań:

• jaki problem chcemy rozwiązać,
• co po inwestycji ma działać lepiej, szybciej lub bezpieczniej,
• które procesy obejmie zmiana,
• jakich danych, technologii i kompetencji potrzebujemy,
• kto będzie odpowiadał za wdrożenie i późniejsze utrzymanie rozwiązania.

Dopiero do tak opisanej inwestycji warto dobrać źródło finansowania.

Tak też podchodzimy do rozmów z klientami w ASTOR. Nie zaczynamy od urządzenia, licencji czy konkretnej marki. Najpierw próbujemy zrozumieć proces, cel biznesowy i ograniczenia organizacji. Później można budować koncepcję, dobierać technologię, właściwego integratora oraz sposób ograniczenia ryzyka inwestycji.

Praktyczna zasada Preferencyjna pożyczka może wyraźnie ułatwić realizację dobrze przygotowanego projektu. Nie sprawi jednak, że przypadkowa lista zakupów stanie się spójną transformacją przedsiębiorstwa.

Cyfryzacja i robotyzacja przedsiębiorstw – pożyczki PARP

Z perspektywy firm produkcyjnych jednym z najciekawszych instrumentów jest przygotowywana przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości pożyczka na cyfrową i zieloną transformację przedsiębiorstw.

Wnioski mają być przyjmowane od III kwartału 2026 roku do końca 2028 roku. Nie będą jednak składane bezpośrednio do PARP. Pożyczek mają udzielać tzw. partnerzy finansujący wybrani w postępowaniu prowadzonym przez Agencję.

Na dzień przygotowania artykułu lista partnerów finansujących nie została jeszcze opublikowana, a przedsiębiorcy nie mogą jeszcze składać wniosków o pożyczki. Postępowanie na wybór partnerów trwa. W pierwszym rozdaniu partnerzy mają zarządzać kwotą 500 mln zł.

Minimalna kwota pożyczki wynosi 2,5 mln zł, a maksymalna 15 mln zł. Oprocentowanie ma wynosić 0,5% rocznie, okres spłaty do 15 lat, a karencja w spłacie kapitału może sięgać 24 miesięcy.

Tu robi się ciekawie z punktu widzenia przemysłu

W części cyfrowej finansowanie może obejmować między innymi:

• automatyzację i robotyzację procesów,
• wdrożenie systemów ERP, MES i SCADA,
• automatyczne gromadzenie i analizę danych produkcyjnych,
• rozwiązania IoT, AI i analitykę predykcyjną,
• digitalizację procesów projektowych, w tym CAD, CAM, CAE i cyfrowe bliźniaki,
• roboty przemysłowe, zautomatyzowane stanowiska i roboty autonomiczne AMR,
• rozwój cyfrowych usług wspierających działalność przedsiębiorstwa.

Program pozwala także łączyć inwestycje cyfrowe z zieloną transformacją, np. ograniczaniem zużycia surowców i wody, odzyskiem materiałów, redukcją odpadów czy lepszym monitorowaniem cyklu życia produktów. Wydatki obrotowe związane z inwestycją mogą stanowić do 25% wartości pożyczki.

Co może to oznaczać w zakładzie?

Wyobraźmy sobie firmę, która chce poprawić przepływ produkcji.

Projekt może obejmować zbieranie danych z maszyn, wdrożenie systemu raportowania, rozbudowę SCADA, robotyzację wybranych operacji oraz automatyzację transportu komponentów. Konieczne mogą być też szkolenia, przygotowanie infrastruktury i zmiany w sposobie pracy zespołu.

Z punktu widzenia regulaminu są to różne pozycje kosztowe. Z punktu widzenia firmy powinien to być jednak jeden projekt prowadzący do określonego rezultatu, np. skrócenia czasu produkcji, zwiększenia dostępności maszyn, ograniczenia strat albo poprawy terminowości.

Minimalna kwota 2,5 mln zł sprawia, że instrument jest przeznaczony raczej dla większych i bardziej kompleksowych przedsięwzięć. Zakup jednego robota, pojedynczej licencji czy wymiana kilku sterowników mogą nie wystarczyć do zbudowania sensownego projektu o wymaganej skali.

Nie każde „umorzenie” działa tak samo

W materiałach dotyczących programu pojawia się możliwość spłaty części kapitału pożyczki w formie warunkowej dotacji. Nie jest ona jednak automatyczna.

Dla inwestycji cyfrowych umorzenie do 5% przewidziano tylko wtedy, gdy projekt będzie realizowany na wskazanych obszarach – między innymi w miastach średnich tracących funkcje społeczno-gospodarcze albo gminach zagrożonych trwałą marginalizacją.

W projektach z komponentem gospodarki o obiegu zamkniętym umorzenie może wynosić 10%, a w określonych lokalizacjach 15%. Jeżeli pożyczka obejmuje oba komponenty, cyfrowy i zielony, maksymalny poziom warunkowej dotacji może wynieść 15%.

Wniosek dla inwestora Nie warto podejmować decyzji wyłącznie na podstawie krótkiego hasła promocyjnego. Szczegóły programu mogą istotnie zmienić ocenę jego atrakcyjności dla konkretnej firmy.

Duże inwestycje w bezpieczeństwo i odporność – FBiO dla przedsiębiorców

Inną logikę ma Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności.

Jego łączna alokacja wynosi około 23 mld zł. Finansowanie obejmuje cztery priorytety: rozwój infrastruktury ochrony ludności, infrastrukturę podwójnego zastosowania, inwestycje w cyberbezpieczeństwo oraz modernizację przedsiębiorstw wzmacniającą bezpieczeństwo i odporność państwa.

Dla przedsiębiorstw nabór pożyczkowy rozpoczął się 6 lipca 2026 roku i ma charakter otwarty oraz ciągły. Może zostać wstrzymany albo zakończony po wyczerpaniu środków pozostających w dyspozycji BGK.

Początkowa pula środków wynosi 2,5 mld zł. BGK nie publikuje jednak bieżącego licznika pokazującego, jaka kwota pozostaje jeszcze dostępna po uwzględnieniu złożonych i analizowanych wniosków.

Kwota pożyczki wynosi od 10 do 300 mln zł. W sektorze energetycznym minimalna wartość wynosi 100 mln zł. Oprocentowanie zaczyna się od 1%, okres spłaty może wynosić do 20 lat, a finansowanie może objąć do 100% kosztów kwalifikowalnych projektu netto.

To już skala dużych, strategicznych inwestycji.

Ważne rozróżnienie Nie jest to program pozwalający finansować  każdą cyfryzację lub automatyzację zakładu. Projekt musi mieć wyraźny związek z bezpieczeństwem, odpornością infrastruktury, ciągłością działania usług krytycznych, cyberbezpieczeństwem albo rozwojem produkcji o znaczeniu obronnym lub podwójnego zastosowania.

Dla części firm może to oznaczać możliwość finansowania:

• cyberbezpieczeństwa środowisk IT i OT,
• zwiększenia odporności systemów sterowania,
• poprawy bezpieczeństwa infrastruktury krytycznej,
• zapewnienia ciągłości dostaw energii i paliw,
• zapewnienia ciągłości usług teleinformatycznych, transportowych i komunikacyjnych,
• rozwoju produkcji sprzętu wojskowego lub rozwiązań dual-use.

Sam fakt, że projekt zawiera system SCADA, serwery, automatykę czy roboty, nie przesądza o jego kwalifikowalności. Trzeba pokazać, w jaki sposób inwestycja realizuje cele Funduszu.

Samorządy i spółki komunalne – osobna ścieżka FBiO

Osobny instrument przygotowano dla jednostek samorządu terytorialnego i spółek komunalnych.

Nabór rozpoczął się 6 lipca 2026 roku. Podobnie jak w ścieżce dla przedsiębiorstw, ma charakter otwarty i ciągły. Może zostać zakończony lub wstrzymany po wyczerpaniu środków.

Początkowa pula naboru wynosi 5,6 mld zł. Także w tym przypadku BGK nie publikuje bieżącej informacji o wartości środków, które pozostają jeszcze do rozdysponowania.

Pożyczka może wynosić od 2 do 500 mln zł, obejmować do 100% kosztów kwalifikowalnych projektu netto i być spłacana przez okres do 20 lat. Oprocentowanie zaczyna się od 0% dla jednostek samorządu terytorialnego i od 1% dla pozostałych podmiotów, w tym spółek komunalnych.

Finansowanie może obejmować między innymi:

• projekty z zakresu cyberbezpieczeństwa,
• budowę i modernizację systemów wykrywania zagrożeń,
• systemy powiadamiania i ostrzegania,
• inwestycje związane z ochroną ludności,
• wybrane projekty infrastrukturalne i dual-use.

Dla wodociągów, oczyszczalni, ciepłowni i innych operatorów infrastruktury komunalnej może to być interesujący kierunek. Cyberbezpieczeństwo takich organizacji nie kończy się bowiem na zakupie firewalla.

Projekt może wymagać:

• uporządkowania architektury IT i OT,
• inwentaryzacji urządzeń i systemów,
• segmentacji sieci,
• zabezpieczenia zdalnego dostępu,
• modernizacji systemów sterowania,
• tworzenia kopii zapasowych i procedur odtworzeniowych,
• monitorowania zdarzeń,
• przygotowania organizacji do reagowania na incydenty,
• rozwoju kompetencji pracowników.

Nie oznacza to, że każdy z tych kosztów automatycznie będzie kwalifikowany. Zakres musi wynikać z celu projektu i zasad konkretnego naboru.

Uwaga na hasło „do 40% umorzenia”

Na pierwszym poziomie komunikacji informacja wygląda bardzo atrakcyjnie. Po wejściu w szczegóły okazuje się jednak, że umorzenie nie jest dostępne dla wszystkich.

Dlatego nie należy komunikować, że każda spółka komunalna albo każdy projekt cyberbezpieczeństwa może uzyskać 40% umorzenia. Możliwość i poziom umorzenia zależą od rodzaju inwestora, projektu oraz spełnienia szczegółowych warunków wskazanych przez BGK.

Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa

Kolejnym przygotowywanym instrumentem są Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa.

Pomysł opiera się na współpracy kilku jednostek samorządu terytorialnego. Zamiast rozwijać pełne kompetencje i infrastrukturę oddzielnie w każdej gminie, samorządy mają tworzyć ponadgminne centra usług, konsolidujące wiedzę ekspertów i wykorzystywane systemy IT.

Zakres może obejmować między innymi:

• monitorowanie lokalnych sieci i systemów,
• analizowanie zagrożeń,
• koordynację reagowania na incydenty,
• audyty i wsparcie techniczne,
• zarządzanie ryzykiem,
• tworzenie polityk bezpieczeństwa,
• wspólne zakupy sprzętu, usług i licencji,
• szkolenia pracowników samorządowych.

Planowany budżet programu wynosi około 269 mln zł, a wsparcie ma mieć formę dotacji dla jednostek samorządu terytorialnego.

Oficjalne zapowiedzi wskazywały na ogłoszenie naboru w drugiej połowie lipca 2026 roku. Na dzień 28 lipca CPPC nie opublikowało jednak dedykowanej strony naboru, regulaminu ani pełnej dokumentacji Lokalnych Centrów Cyberbezpieczeństwa. Program należy więc nadal traktować jako przygotowywany, a nie otwarty.

Na tym etapie nie przypisujemy mu również konkretnego numeru działania. Ostateczne oznaczenie i zasady poznamy po publikacji dokumentacji konkursowej.

To interesujący kierunek, ale na pełną ocenę trzeba poczekać. Szczególnie ważne będzie wyjaśnienie:

• kto może być liderem i członkiem porozumienia,
• jak duża grupa JST będzie musiała stworzyć centrum,
• które koszty zostaną uznane za kwalifikowane,
• czy i w jakim zakresie LCC będą mogły wspierać spółki komunalne,
• czy finansowanie obejmie również elementy związane ze środowiskami OT.

Wodociągi, ciepłownie, transport publiczny czy gospodarka odpadami działają w lokalnym ekosystemie usług publicznych, ale ich infrastruktura techniczna ma inną specyfikę niż klasyczne systemy urzędowe.

Czego uczy przykład „Cyberbezpiecznych Wodociągów”?

Skalę potrzeb dobrze pokazał zakończony konkurs „Cyberbezpieczne Wodociągi”.

Program objął setki projektów, a jego budżet był zwiększany ze względu na bardzo duże zainteresowanie. Finansowanie obejmowało nie tylko zakupy sprzętu, ale także działania organizacyjne, kompetencyjne oraz techniczne – osobno dla środowisk IT i OT.

To ważna obserwacja.

Cyberbezpieczeństwo nie jest jednym zakupem Nie rozwiąże go samo urządzenie sieciowe, audyt ani pojedyncze szkolenie. Potrzebne jest połączenie organizacji i odpowiedzialności, właściwej architektury, technologii, procedur, kompetencji pracowników oraz ciągłego doskonalenia zabezpieczeń.

Program pokazał też, że zainteresowanie finansowaniem takich inwestycji jest bardzo duże. Organizacje, które zaczynają przygotowania dopiero po ogłoszeniu konkursu, mogą mieć problem z rzetelnym opisaniem potrzeb, oszacowaniem kosztów i zbudowaniem spójnej koncepcji.

Dlatego wcześniej warto wykonać przynajmniej inwentaryzację systemów, wstępną analizę ryzyka, ocenę architektury i listę najważniejszych działań. Dzięki temu pojawienie się programu finansowania nie rozpoczyna projektu od pustej kartki.

Finansowanie inwestycji to nie to samo co finansowanie płynności

W zestawieniach instrumentów dla przedsiębiorstw pojawia się także pakiet ARP i KUKE Finance, łączący pożyczkę obrotową z gwarancją InvestEU oraz faktoringiem.

To rozwiązanie służy przede wszystkim finansowaniu bieżącej działalności: zakupu materiałów, realizacji kontraktów, wynagrodzeń, zapasów oraz kosztów operacyjnych. Jest przeznaczone dla małych i średnich przedsiębiorstw spełniających określone kryteria.

Nie jest to więc podstawowe źródło finansowania zakupu robota, wdrożenia systemu MES czy modernizacji automatyki.

Może natomiast pomóc firmie zachować płynność podczas realizowania dużej inwestycji albo kontraktu. To ważna funkcja, ale inna niż rola dotacji czy preferencyjnej pożyczki inwestycyjnej.

Jak przygotować się do rozmowy o finansowaniu?

Na początku nie potrzeba kilkudziesięciostronicowego studium wykonalności.

Wystarczy krótko opisać:

1. organizację i branżę,

2. problem, który ma rozwiązać inwestycja,

3. oczekiwany rezultat,

4. planowany zakres,

5. orientacyjny budżet,

6. miejsce realizacji,

7. przewidywany termin rozpoczęcia.

Taki opis pozwala wstępnie ocenić, czy któryś z dostępnych instrumentów pasuje do projektu i jakie informacje trzeba będzie przygotować w kolejnym kroku.

Nie każdy projekt znajdzie odpowiedni program. Czasem okaże się również, że organizacja powinna najpierw uporządkować proces, wykonać audyt albo dopracować koncepcję technologiczną.

To nie jest porażka Lepiej zobaczyć braki przed złożeniem wniosku niż w trakcie realizacji inwestycji.

Nie zaczynajmy od pytania: „co możemy kupić?”

W 2026 roku pojawiają się realne możliwości finansowania cyfryzacji, robotyzacji i cyberbezpieczeństwa. Poszczególne instrumenty różnią się jednak odbiorcami, skalą inwestycji, zasadami i celami.

Dlatego najlepszym punktem wyjścia nie jest pytanie:

Co możemy kupić z tego programu?

Lepsze pytanie brzmi:

Co po zakończeniu inwestycji powinno działać lepiej, bezpieczniej lub efektywniej?

Dopiero potem można dobierać technologię, partnerów i sposób finansowania.

Kontakt w sprawie finansowania inwestycji

Osoby, które analizują konkretny projekt i nie są pewne, który instrument może do niego pasować, mogą skontaktować się z:

Piotr Kościukiewicz ekspert w zakresie finansowania inwestycji prezes Fundacji KAPITAŁ DLA INNOWACJI e-mail: p.kosciukiewicz@dfpk.pl tel: +48 604 465 825

W pierwszej wiadomości warto podać krótki opis organizacji, cel inwestycji, jej orientacyjny zakres, budżet, lokalizację i planowany termin realizacji.

Sprawdź aktualny status programu

Statusy zweryfikowane 28 lipca 2026 roku na podstawie oficjalnych stron instytucji prowadzących programy.

Pożyczki na cyfrową i zieloną transformację przedsiębiorstw W PRZYGOTOWANIU

Wniosków jeszcze nie można składać. PARP prowadzi postępowanie dotyczące wyboru Partnerów Finansujących. Lista instytucji, do których przedsiębiorcy będą mogli kierować wnioski, nie została jeszcze opublikowana. Planowany start składania wniosków: III kwartał 2026 roku. Oficjalna strona programu Informacja o wyborze Partnerów Finansujących

Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności – informacje ogólne URUCHOMIONY

Fundusz działa w części pożyczkowej i kapitałowej. BGK prowadzi trzy nabory pożyczkowe: dla przedsiębiorców, sektora komunalnego i sektora kolejowego. Oficjalna strona Funduszu

Pożyczka FBiO dla przedsiębiorców NABÓR OTWARTY I CIĄGŁY

Początkowa pula wynosi 2,5 mld zł. Nabór może zostać zakończony lub wstrzymany po wyczerpaniu środków. BGK nie publikuje bieżącego salda pozostałej alokacji. Oficjalna strona naboru

Pożyczka FBiO dla sektora komunalnego NABÓR OTWARTY I CIĄGŁY

Początkowa pula wynosi 5,6 mld zł. Nabór może zostać zakończony lub wstrzymany po wyczerpaniu środków. Na stronie dostępne są zasady, formularz wniosku i wymagane załączniki. Oficjalna strona naboru

Lokalne Centra Cyberbezpieczeństwa PLANOWANY

Dokumentacja naboru nie została jeszcze opublikowana. Program został oficjalnie zapowiedziany, jednak CPPC nie udostępniło jeszcze właściwej strony naboru, regulaminu ani szczegółowych kryteriów. Oficjalna zapowiedź programu Strona naborów CPPC

Cyberbezpieczne Wodociągi NABÓR ZAKOŃCZONY

Program referencyjny. Zakończono nabór i realizowane są podpisane projekty. Program pozostaje wartościowym przykładem kompleksowego finansowania bezpieczeństwa IT, OT, organizacji i kompetencji. Strona naboru i dokumentacja Aktualności programu

ARP Pożyczka Obrotowa z Gwarancją InvestEU i Limitem Faktoringowym PRODUKT DOSTĘPNY

Nie jest to konkurs ani czasowy nabór dotacyjny, lecz dostępny produkt finansowy dla MŚP. Służy przede wszystkim finansowaniu działalności bieżącej i poprawie płynności. Oficjalna strona produktu

Ważne Statusy, warunki i dostępność środków mogą się zmieniać. Przed rozpoczęciem przygotowywania projektu należy sprawdzić aktualną dokumentację, katalog kosztów kwalifikowanych oraz dostępność środków na oficjalnej stronie instytucji prowadzącej program. Artykuł nie zastępuje indywidualnej analizy finansowej, prawnej ani podatkowej.