Fundamentalnym zatem zadaniem w dobrze przygotowany projekcie jest przemy\u015blenie tego co ma si\u0119 wydarzy\u0107 w przysz\u0142o\u015bci. Z przysz\u0142o\u015bci\u0105 jednak wi\u0105\u017ce si\u0119 niepewno\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 pr\u00f3buje si\u0119 r\u00f3\u017cnymi sposobami minimalizowa\u0107. Niestety z\u0142a informacja jest taka, \u017ce nie zawsze udaje si\u0119 j\u0105 zredukowa\u0107 do zero. W\u00f3wczas pojawia si\u0119 kwestia tego jak ni\u0105 zarz\u0105dza\u0107? W projektach takim narz\u0119dziem jest analiza ryzyka, w kt\u00f3rej pr\u00f3bujemy przewidzie\u0107 to co mo\u017ce si\u0119 wydarzy\u0107 nie po my\u015bli zespo\u0142u realizuj\u0105cego dane zamierzenie, oszacowa\u0107 wp\u0142yw i przygotowa\u0107 si\u0119 na r\u00f3\u017cne scenariusze dzia\u0142ania.<\/p>\n
Mimo, i\u017c metodyka zarz\u0105dzania projektami jest jedna, to jej wykorzystanie w r\u00f3\u017cnych regionach \u015bwiata jest inne, zw\u0142aszcza w zakresie podej\u015bcia do planowania i ryzyka. Sk\u0105d takie narodowe r\u00f3\u017cnice?<\/p>\n
Jak si\u0119 okazuje wynikaj\u0105 one z kultury narodowej. Cechy kultur przebada\u0142 holenderski socjolog Geert Hofstede, kt\u00f3ry wyr\u00f3\u017cni\u0142 cztery wymiary kultur narodowych: dystans w\u0142adzy, kolektywizm a indywidualizm, kobieco\u015b\u0107 a m\u0119sko\u015b\u0107 oraz unikanie niepewno\u015bci. Wymiary te statystycznie dobrze opisuj\u0105 zachowania przedstawicieli poszczeg\u00f3lnych nacji.<\/p>\n
Ciekawe jest jednak zestawienie wynik\u00f3w tego badania z praktyk\u0105 w zakresie zarz\u0105dzania ryzykiem. Ot\u00f3\u017c w Polsce dominuje w tym obszarze cz\u0119sto postawa kojarzona z \u201eu\u0142a\u0144sk\u0105 fantazj\u0105\u201d lub jak kto woli \u201ebraniem bojem\u201d, bez przygotowania analizy ryzyka i opracowywaniem plan\u00f3w jego redukcji. Cz\u0119sto s\u0142ysz\u0119, \u017ce analiza ryzyka to jaki\u015b zb\u0119dny formalizm i w og\u00f3le komu to jest potrzebne? Rzeczywisto\u015b\u0107 jednak potrafi pokaza\u0107, \u017ce ignorancja w tym obszarze nie jest dobra. Warto przygotowa\u0107 si\u0119 na nieprzewidywalne, aby p\u00f3\u017aniej szybciej sobie poradzi\u0107, go ono jednak nast\u0105pi.<\/p>\n
Powszechnie wiadomo, \u017ce Niemcy nie lubi\u0105 podejmowa\u0107 ryzyka i s\u0105 dobrze zorganizowan\u0105, uporz\u0105dkowan\u0105 nacj\u0105. W zestawieniu z nimi my jawimy si\u0119 jako bardziej chaotyczni. Jednak to Niemcy wg wspomnianego badania Hofstede maj\u0105 znacznie od nas ni\u017cszy wska\u017anik unikania niepewno\u015bci, gdy\u017c w skali 1-120, maj\u0105 65, a Polacy \u2013 a\u017c 93.<\/p>\n
Sk\u0105d zatem mimo, \u017ce unikamy niepewno\u015bci mocniej od innych nacji (z 66 przebadanych narod\u00f3w jeste\u015bmy na 7 miejscu), jednak mamy problem z analizowaniem ryzyka i og\u00f3lnie dobrym planowaniem? Wyja\u015bnienie chyba musi tkwi\u0107 w naszym charakterze, kt\u00f3ry dostrzeg\u0142 jaki\u015b czas temu Wally Olins, pracuj\u0105cy nad mark\u0105 Polski. Dostrzeg\u0142 on, \u017ce Polacy maj\u0105 jakby dwa oblicza, ze wzgl\u0119d\u00f3w historycznych i lokalizacji geograficznej, \u0142\u0105cz\u0105c w sobie kultury Zachodu i Wschodu. St\u0105d te\u017c zapewne z jednej strony unikamy niepewno\u015bci, ale z drugiej nie jeste\u015bmy jeszcze do\u015bwiadczeni w zarz\u0105dzaniu sob\u0105 i planowaniu, gdy\u017c dzia\u0142ali\u015bmy przez wiele lat w niekontrolowanych warunkach i wypracowali\u015bmy u siebie kreatywno\u015b\u0107 konieczn\u0105, aby szybko reagowa\u0107 na zmiany.<\/p>\n
G\u0142os praktyk\u00f3w zarz\u0105dzania projektami m\u00f3wi, \u017ce Polacy maj\u0105 w planowaniu czasu sk\u0142onno\u015b\u0107 do przesadnego zabezpieczania si\u0119 buforami czasowymi, a w specyfikacjach technicznych przewymiaruj\u0105 parametry. To potwierdza tylko nasz\u0105 sk\u0142onno\u015b\u0107 do unikania niepewno\u015bci. Jednak brak umiej\u0119tno\u015bci dobrego szacowania ryzyka i jego wyceny w projektach, ma swoje skutki. Powoduje to wzrost koszt\u00f3w, a w niekt\u00f3rych sytuacjach nawet mo\u017ce prowadzi\u0107 do konkluzji, \u017ce czego\u015b si\u0119 nie da lub nie op\u0142aca zrobi\u0107. Tylko dziwne jest to, \u017ce w innych krajach si\u0119 da i op\u0142aca.<\/p>\n
Teraz, gdy w globalnej ekonomii liczy si\u0119 konkurencyjno\u015b\u0107 danego kraju, warto pracowa\u0107 nad sob\u0105, aby sk\u0142onno\u015b\u0107 do unikania niepewno\u015bci by\u0142a motorem do doskonalenia umiej\u0119tno\u015bci planowania i profesjonalnych analiz ryzyka. W po\u0142\u0105czeniu z kreatywno\u015bci\u0105 nie zabraknie nam pomys\u0142\u00f3w na scenariusze dzia\u0142a\u0144 zaradczych, a lepsze plany nie b\u0119d\u0105 ju\u017c wymaga\u0142y ci\u0105g\u0142ego gaszenia po\u017car\u00f3w, co kojarzy si\u0119 ze stresem. Je\u015bli popracujemy nad tym w\u00f3wczas mo\u017ce nawet staniemy si\u0119 szcz\u0119\u015bliwszym, mniej zestresowanym spo\u0142ecze\u0144stwem, a przy tym bardzo efektywnym. W\u00f3wczas dyskusje medialne o du\u017cych nieudanych inwestycjach, w kt\u00f3rych \u0142atwo mo\u017cna by\u0142o przewidzie\u0107 zaistnia\u0142\u0105 sytuacj\u0119, b\u0119d\u0105 nale\u017ca\u0142y do rzadko\u015bci.<\/p>\n
Budujmy narodow\u0105 ekstralig\u0119 manager\u00f3w, kt\u00f3rzy potrafi\u0105 dobrze zarz\u0105dza\u0107 ryzykiem zamiast stawa\u0107 si\u0119 ofiarami losu. Budujmy na bazie naszej kreatywno\u015bci odwa\u017cne rozwi\u0105zania, a nie bariery wynikaj\u0105ce z naszych l\u0119k\u00f3w. Najpro\u015bciej jest nie robi\u0107 nic, ale z tego nie b\u0119dzie rozwoju i zwi\u0119kszania naszego dobrobytu. Pozw\u00f3lmy sobie na pope\u0142nianie b\u0142\u0119d\u00f3w, bo na nich mo\u017cna si\u0119 uczy\u0107. Miejmy odwag\u0119 by\u0107 aktywni i zaanga\u017cowani nawet, wtedy gdy prawdopodobie\u0144stwo sukcesu nie jest stuprocentowe.<\/p>\n